Wspominałam już Tobie, że czasami rozdzielność majątkowa powstaje niezależnie od tego, czy tego chcemy czy nie. Jest to tzw. przymusowa rozdzielność majątkowa.
Sam/sama wiesz, że gdy w małżeństwie coś się psuje, często trudno o porozumienie w sprawach majątkowych. Okazuje się wówczas, że wspólność majątkowa jest dla któregoś z małżonków balastem. Szczególnie w sytuacji, gdy małżonkowie w sposób nieformalny rozstali się (tzn. bez rozwodu lub separacji).
Zobacz, co się w takiej sytuacji dzieje.
Pomimo rozstania nadal łączy ich wspólność majątkowa. We wspólności, dorobek (majątek wspólny) powstaje PRZEZ CAŁY CZAS trwania małżeństwa. Również wtedy, gdy małżonkowie żyją oddzielnie. Wszystko co zarabiają, kupują, wchodzi do majątku wspólnego. Jeśli są w nowym, nieformalnym związku, to rzeczy nabyte wspólnie z nowym partnerem – będą w dalszym ciągu, w części, stanowiły majątek wspólny małżonków.
W takiej sytuacji najlepiej jak najszybciej formalnie uregulować swoje sprawy, np. przez rozwód. Lub przynajmniej iść do notariusza na podpisanie rozdzielności majątkowej. Zazwyczaj nie jest to jednak takie proste, bo wymaga współdziałania skonfliktowanych często małżonków.
Co może więc zrobić małżonek, który widzi potrzebę ustanowienia rozdzielności majątkowej a napotyka opór lub niechęć drugiego małżonka?
Może wnieść do sądu pozew o ustanowienie rozdzielności majątkowej.
Kwestię tę reguluje art. 52 kodeksu rodzinnego.
„Z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej.
Rozdzielność majątkowa powstaje z dniem oznaczonym w wyroku, który ją ustanawia. W wyjątkowych wypadkach sąd może ustanowić rozdzielność majątkową z dniem wcześniejszym niż dzień wytoczenia powództwa, w szczególności gdy małżonkowie żyli w rozłączeniu”.
Z przepisu tego wynika, że ustanowienie sądowej rozdzielności majątkowej nie jest automatem. Sąd za każdym razem wnikliwie bada, czy zachodzą „ważne powody” do ustanowienia rozdzielności majątkowej.
Co to znaczy „ważne powody”?
Tak jak Ci wspominałam, tym ważnym powodem jest najczęściej tzw. separacja faktyczna małżonków. Pamiętaj jednak, że chodzi tu tylko i wyłącznie o taką separację, która skutkuje nieporozumieniami i brakiem możliwości wspólnego zarządzania majątkiem wspólnym. Jeśli więc małżonek wyjechał na jakiś czas za granicę, ale pomiędzy nim a drugim małżonkiem jest wszystko Ok. tzn. dogadują się w sprawach majątkowych, to sąd nie orzeknie rozdzielności majątkowej.
Często wnosi się o ustanowienie przez sąd rozdzielności majątkowej, w trakcie przedłużającej się sprawy rozwodowej. Jak się domyślasz, sprawa rozwodowa może trwać kilka lat i czekanie z rozdzielnością na prawomocny wyrok rozwodowy może być bardzo niekorzystne majątkowo dla któregoś z małżonków. Niestety, taki „zabieg” wymaga prowadzenia równolegle drugiej sprawy. Czasem jest to po prostu konieczne.
Oczywiście oprócz separacji faktycznej, mogą występować jeszcze inne ważne powody do orzeczenia rozdzielności majątkowej przez sąd. Za każdym razem, to sąd decyduje, czy powody są ważne czy nie. Czujesz co to może być: trwonienie majątku przez małżonka, hulaszczy tryb życia, alkoholizm czy inne nałogi mające wpływ na wspólny majątek, nieprzyczynianie się małżonka do powstawania majątku wspólnego itp.
Chcę Ci jeszcze powiedzieć kilka słów odnoście rozdzielności majątkowej z datą wcześniejszą niż wytoczenie powództwa. Chodzi o taką sytuację, gdy np. z powództwem występujesz 1.01.2012 r. a żądasz ustanowienia rozdzielności np. z dniem 1.01.2010r. Cytowany powyżej art. 52 kodeksu rodzinnego wyraźnie mówi, że taki wyrok może być wydany tylko „w wyjątkowych sytuacjach”.
I rzeczywiście. W sądach warszawskich takie wyroki nie zapadają zbyt często. Praktyka, przynajmniej w Warszawie jest taka, że o spawach, gdzie zawarte jest żądanie orzeczenia rozdzielności z datą wsteczną, sąd zawiadamia prokuratora. Tak na wszelki wypadek, bo uznaje, że być może orzeczenie rozdzielności z datą wsteczną doprowadziłoby do pokrzywdzenia wierzycieli.
I powiem Ci szczerze, że całkiem często prokurator zgłasza swój udział w sprawie i przychodzi na rozprawę. Moim zdaniem, w aktualnym stanie prawnym, w którym po nowelizacji z 2005r. majątek wspólny małżonków podlega ochronie i wierzyciele nie mają do niego łatwego dostępu, mówienie o pokrzywdzeniu wierzycieli na skutek orzeczenia rozdzielności, jest dużym nieporozumieniem.
I jeszcze o kosztach. W sprawach o ustanowienie przez sąd rozdzielności majątkowej opłata sądowa jest niewielka. Wynosi 200 zł.
Tutaj znajdziesz informację o tym, czym jest i ile kosztuje umowna rozdzielność majątkowa (spisywana u notariusza).
_____________________________
Jeśli chciałabyś/chciałbyś omówić, skonsultować swoją indywidualną sprawę, zapraszam Cię do prowadzonej przeze mnie Kancelarii Prawnej Family Consulting Center . Stosunki rodzinne i majątkowe są często skomplikowane. Dlatego, gdy masz jakiekolwiek kłopoty lub wątpliwości, nie zwlekaj z ich konsultacją. Pomożemy Ci zrozumieć sytuację prawną, w której się znalazłaś/znalazłeś lub w której możesz się znaleźć. Pozwoli Ci to na podejmowanie świadomych, najlepszych dla Ciebie decyzji.
